ahötsa_

Nafarroako Pirinioetako abeltzainen ordezkaritza batek agerraldi bat egin du gaur Iruñean “hartzaren ohiko presentzia, egungo abeltzaintza estentsiboarekin bateraezina” dela azpimarratzeko. Adierazpen hauek, joan den asteburuan Ezkarozeko errepidean hartz bat grabatzean sortutako zalapartaren harira egin dira.

EHNE sindikatuarekin lotura duten abeltzainek adierazi dute “ondoeza zabaldu” dela, nahiz eta azken urte hauek nahiko lasaiak izan diren. Hala ere, beldurra dutela ziurtatu dute. “Pirinioetan 120-130 hartz egoteak izutu egiten gaitu, gero eta eremu handiagoa beharko dute, gero eta hurbilago finkatuko dira, eta haien presentzia ohikoagoa ez da bateragarria gure aziendak modu estentsiboan maneiatzearekin”, zehaztu dute.

Hartzaren presentzia Erronkari baino haran gehiagotara zabaldu dela baieztatu dute, hala nola Zaraitzu eta Aezkoara. Gainera azken eskualde honek abelburu gehiago eta giza jarduera handia duela azpimarratu dute. “Orain arte elkarbizitza posible izan da, baina hartz populazioak gora egiten jarraitzen badu eta gertu finkatzen badira, abeltzaintza ezin izango da gauzatu”, adierazi dute.

Abeltzain hauek Pirineoa “bidegurutze batean” dagoela aipatu dute landa eremuan egingo den garapen ekonomiko eta sozialaren aldetik: “Turismora bideratutako jarduera ekonomikoa duen Pirineoa (hartzak, eskia, landetxeak, hotelak eta bisitarientzako zerbitzuak), non urtearen zati handi batean herriak hutsik egongo diren eta kanpoko kapitala izango den inbertsioak egin eta negozio horiek zuzenduko dituena” edo “Pirineo bat, non abeltzaintza jarduera garrantzitsua izango den, urte osoan herrietan bizi diren pertsonekin”.

Azken 20 urteetan Nafarroako ardi aziendaren erdia desagertu dela transmititu dute, eta horrek ondorio nabarmenak dituela lurraldean. “Gero eta landare masa ugariagoa, gero eta mendi itxiagoak eta paisaiaren narriadura nabarmena. Mundu guztia bat dator, suteak saihesteko, daukagun ekosistemari eusteko eta mendeetan zehar sortutako paisaien oreka luzatzeko abereen presentzia funtsezkoa dela”, zehaztu dute. Abeltzainek onartzen dute egoera hori ez dela hartzaren presentziaren ondorioa eta tartean askoz ere faktore gehiago daudela, baina uste dute hartza izan daiteke “edalontzia gainezka egin dezakeen tanta” . Egoera honen okertzeak belaunaldi aldaketa ere zailduko duela pentsatzen dute.

Horregatik guztiagatik, hartza babesteko politikak berrikusteko eskatu dute, hala nola Europar Batasuneko Habitat Direktiba eta eremu bakoitzean martxan diren berreskuratze plan zehatzak. “Etorkizunari begira, hartz populazioa abeltzaintza estentsiboarekin bateragarria den kopuru batera mugatzea planteatu behar da, eta eremu jakin batzuetan hartzaren sartzea galarazi ere egin behar” dela azpimarratu dute.