Txoke plan bat eskatu dute pentsiodunek Iruñean, zaintza publiko eta kalitatezkoa bermatzeko

Erretiratuek eta pentsiodunek manifestazioa egin dute astelehen honetan Iruñeko Udaletxe plazaren eta Nafarroako Jauregiaren artean, zaintza sistemaren gabeziak salatzeko. Martxaren amaieran, erakundeen premiazko erantzuna eta behar duten pertsona guztiei arreta duina bermatuko dieten neurriak eskatu dituzte.

2026-ko urriak 5

Erretiratuek eta pentsiodunek mobilizazioak egin dituzte astelehen honetan Iruñean, Nafarroako zaintza sisteman aldaketak eskatzeko. Martxa Udaletxe plazatik abiatu da eta Nafarroako Gobernuaren egoitzaren aurrean amaitu da. Bertan komunikatu bat irakurri dute «Zaintza sistemak zaintzen gaitu ?» izenburupean.
Azken irakurketan eredu baten egiturazko gabeziak salatu dituzte. Adierazi dutenez, eredu hori zerbitzuen pribatizazioak, inbertsio publiko eskasak eta komunitate-sustraitzearen galerak markatzen dute. Larrialdiko egoera dela ohartarazi dute, eta beharrezko zerbitzuak eta prestazioak bermatuko dituen txoke-plan bat eskatu dute.
Eskarien artean daude mendetasuna baloratzeko sistema hobetzea, gehienez hiru hilabeteko epean, eta egoitza-plazak, eguneko zentroak eta etxeko laguntza bermatzea, benetako eskariaren arabera. Langileen ratioak ere eskatu dituzte, kalitatezko arreta emateko, ikuskapenak indartzeko eta finantzaketa handiagoa lortzeko, zerbitzuen unibertsaltasuna bermatzeko eta koordainketa berrikusteko.
Komunikatuak pribatizazio berririk ez gertatzea eta dagoeneko pribatizatuta dauden zerbitzuak berrikustea eskatzen du. Egungo ereduaren aurrean, zerbitzu publikoen, komunitarioen, deszentralizatuen eta hurbiltasunekoen aldeko apustua egiten du, baita zaintzan lan egiten dutenentzako lan-baldintza duinen aldekoa ere, bai egoitzetan, bai etxeetan.
Etxeko arretak ere leku nabarmena izan du aldarrikapenetan. Etxeko zaintza profesionalizatua, integrala eta kudeaketa publikokoa izatea defendatu dute, eta etxez etxeko laguntza zerbitzua zabaltzea eta oinarrizko gizarte zerbitzuak indartzea eskatu dute, artatutako pertsona bakoitzak gizarte langile bat izan dezan esleituta. Horrez gain, tratu txarrak prebenitzeko eta amaitzeko protokoloak ezarri behar dira, eta erabiltzaileen, senideen eta zerbitzuen jarraipenean eta ebaluazioan inplikatutako sektoreen parte-hartzea bermatu behar da.
Mobilizatutako pertsonek Nafarroako Gobernuari eta udalei premiaz erantzuteko eskatu diete. «Zerbitzu hau eskubidea da, eta ez apeta», azpimarratu dute. Joan den urriaren 1ean Adinekoen Nazioarteko Eguna izan zela gogoratu ondoren, ohartarazi dute urte osoan zehar erantzunak behar dituztela beren arazoek.
Mobilizazioak 2027ko aurrekontuei begira aldarrikapen bat egiteko ere balio izan du: zerga-kenkarien bidezko gutxieneko pentsioen osagarriak gutxieneko soldataren zenbatekora iristea ahalbidetzea. Eskaera hori prezioen igoera handiari eta diru-sarrera nahikoak bermatzeko beharrari lotu zaie.

Gehiago